تعریف جرم و مجازات در قانون

 تعریف جرم و مجازات در قانون

هیچ فعل یا ترک فعلی برابر اصل” قانونی بودن مجازت ها”، جرم نبوده و مستوجب مجازات نخواهد بود، مگر آنکه در قانون بعنوان جرم شناخته و برای آن مجازات مقرر شده باشد. برابر ماده ۲ قانون مجازات اسلامی؛ ” هر فعل یا ترک فعلی که در قانون برای آن مجازات تعیین شده باشد، جرم محسوب می شود” و طبق اصل ۵۸ قانون مزبور ؛ ” اعمال قوه مقننه از طریق مجلس شورای اسلامی است که از طریق نمایندگان منتخب مردم تشکیل می گردد و مصوبات آن پس از طی مراحلی که در اصول بعد می آید، برای اجرا به قوه مجریه و قضائیه ابلاغ می گردد”.

همچنین، برابر اصل ۷۱ قانون فوق؛ “مجلس شورای اسلامی در عموم مسائل در حدود مقرر در قانون اساسی می تواند قانون وضع کند”، بنابراین، مرجع صالح برای تصویب قانون و امور تقنینی کشور، مجلس شورای اسلامی بوده و طبق اصل نهم قانون اساسی نیز هیچ مقامی مجاز به سلب آزادی های مشروع مردم ، ولو با وضع قانون نمی باشد.

از این رو،تعریف جرم و تعیین مجازات های قانونی مقرر، از صلاحیت های ذاتی و قانونی قوه مقننه بوده و نیروی انتظامی(ناجا) فاقد صلاحیت قانونی و حقوقی لازم در تصویب طرح های قانونی و اعمال آن و محدود ساختنِ حقوق و آزادی های مشروع ناشی از قانون اساسی مردم به شمار می رود و بر این اساس،نیروی انتظامی، نه تنها فاقد صلاحیت تقنینی و قانونگذاری در امور کشور است، بلکه سلب احتمالی هر گونه از آزادی های مشروع و حقوق اساسی مردم و شهروندان از سوی ناجا و دوائر متبوعه آن و هر یک از اشخاص حقیقی و حقوقی دولتی و غیر دولتی نیز ممنوع بوده و دارای مسئولیت قانونی و مجرمانه نیز خواهد بود.

حجاب در لغت و اصطلاح

حجاب در لغت به معنای مانع، چیزی که بین دو چیز جدایی افکنَد، پوشاندن و پوشش (سِتر) است و به پرده حائل میان قفسه سینه و شکم نیز «حجاب حاجز» می‌گویند. امروزه واژه حجاب در زبان عامه مردم و متون فقهی به معنای پوشش شرعیِ زنان به‌کار می‌رود. حجاب، بیش از آن‌که جنبه فردی داشته باشد، رفتاری اجتماعی است و میزان و کیفیت آن در فرهنگ‌ها و ادیان و جوامع، متفاوت است. کاربرد این کلمه، بیش‌تر به معنای پرده بوده است و در قرآن نیز در معنای حاجز، مانع، حایل و پرده به کار رفته است.

واژه «سِتر» ، اصطلاح رایج در متون فقهی پیشین برای پوشش زنان است. حجاب به معنای پوشش و پوشاندن، اصطلاح نسبتاً جدیدی است که از رواج آن در فرهنگ عامه و منابع جدید فقهی، بیش از یک قرن نمی‌گذرد.

برخی نویسندگان معاصر، نسبت به کاربرد واژه حجاب به جای ستِر تأمل کرده‌اند و این کاربرد را نوعی تسامح در تعبیر دانسته است، زیرا، حجاب به معنایی که در قرآن آمده، از احکام خاص همسران پیامبر بوده و بر دیگر زنان مسلمان، تنها پوشاندن بدن به صورت مقرر در شرع، واجب شده است.

شکل حجاب و چگونگی انطباق آن با معیارهای پوشش اسلامی، با توجه به عواملی چون فرهنگ، آداب و باورها، عرف و شرایط اقلیمی و گاه، محدودیت‌های اجتماعی هر سرزمین، متفاوت است.

در همین رابطه، مخالفان دخالت حکومت در این زمینه بر این باورند که پیشگیری از بی‌حجابی سابقۀ فقهی و تاریخی ندارد و سیره معصومان، به‌ویژه، پیامبر(ص) و امام علی (ع) که مبادرت به تشکیل حکومت نموده اند، مبتنی بر الزام حکومتی نسبت به حجاب نبوده است و آنان به تذکار و ارشاد بسنده می‌کرده و هیچ‌گاه برای بی‌حجابی در مقام صدور حکم و مجازات کیفری برنیامده اند.

بدین ترتیب، حجاب در فقه در معنای لغوی خود که همان پرده حائل میان دو چیز باشد، به کار رفت است و فاقد معنای جدید برای آن ایجاد می باشد. این واژه در دوران متأخر معنای اصطلاحی خاصی پیدا کرد و به پوشش خاص زنان اطلاق گردید. به باور شهید مطهری نیز ؛ ” استعمال کلمه حجاب در مورد پوشش زن اصطلاح نسبتاً جدیدی است.

در قدیم خصوصاً، در اصطلاح فقها، کلمه سِتر که به معنای پوشش است، به کار می رفته است. فقها چه در کتاب الصلوه و چه در کتاب النکاح که متعرض این مطلب شده اند، کلمه سِتر را به کار برده اند، نه کلمه حجاب را. بهتر این بود که این کلمه عوض نمی شد و ما همیشه همان کلمه پوشش را به کار می بردیم، زیرا چنان که گفتیم معنای شایع لغت حجاب، پرده است و اگر در مورد پوشش به کار برده می شود به اعتبار پشت پرده واقع شدن زن است و همین امر، موجب شده که عده زیادی گمان کنند که اسلام خواسته است زن همیشه پشت پرده و در خانه محبوس باشد و بیرون نرود.

پوشش زن در اسلام این است که زن در معاشرت خود با مردان بدن خود را بپوشاند و به جلوه گری و خود نمایی نپردازد. آیات مربوطه همین معنای را ذکر می کند و فتوای فقها هم مؤید همین مطلب است.

در آیات مربوطه، لغت حجاب به کار نرفته است. آیاتی که در این باره هست چه در سوره مبارکه نور و چه در سوره مبارکه احزاب حدود پوشش و تماس های زن و مرد را ذکر کرده است، بدون آن که کلمه حجاب را به کار برده باشد. آیه ای که در آن کلمه حجاب به کار رفته است مربوط است به زنان پیغمبر اسلام(ص)…

گرچه، در وجوب حجاب از دیدگاه دینی و فرهنگ ملی تردیدی نیست، اما سخن در روش مقابله با کسانی است که این ارزش دینی و ملی را پاس نمی‌دارند. بر اساس یک دیدگاه فقهی، حاکم شرع می‌تواند به صلاحدید خود، کسی را که مرتکب عمل حرامی شده، تعزیر نماید.

اگر چه، برخی از فقها در مورد اصل این حکم ادعای نفی خلاف نموده اند؛ ولی این دیدگاه مشهور فقها است و در مقابل، برخی از جمله، مرحوم محقق اردبیلی در اصل این حکم که هر عمل حرامی مستوجب تعزیر باشد، تردید کرده‌اند. برخی از فقهای معاصر نیز پس از بررسی و نقد جدی ادله حکم مذکور، به این نتیجه رسیده‌اند که دلیل قابل اطمینانی بر این که مرتکب هر عمل حرامی (حتی، مرتکب گناهان کبیره) مستحق تعزیر باشد، وجود ندارد (سید حسین هاشمی ،نقدی بر ماده ۶۳۸ق.م.ا در جرم انگاری بد حجابی، مطالعات راهبردی زنان،شماره ۳۷، سال ۱۳۸۶).

0

ارسال یک پاسخ

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

EnglishPersian